ساخت و ساز در زمستان با چالش‌های خاصی همراه است که اگر به‌درستی مدیریت نشود، می‌تواند کیفیت ساختمان را کاهش دهد و هزینه‌های تعمیراتی در پی داشته باشد. در این مقاله مهم‌ترین نکات ساخت در زمستان را بررسی می‌کنیم.
چالش بتن‌ریزی در سرما: بتن‌ریزی در دمای زیر ۵ درجه سانتی‌گراد نیاز به اقدامات ویژه دارد. بتن در دمای پایین به‌آرایی گیرش می‌کند و ممکن است قبل از رسیدن به مقاومت نهایی، یخ بزند. یخ‌زدگی آب موجود در بتن باعث انبساط و ترک‌خوردگی ساختاری می‌شود. راهکارها: ۱) استفاده از سیمان ضدسرما (با افزودنی کلرید کلسیم)، ۲) گرم‌کردن آب و مصالح قبل از اختلاط، ۳) پوشاندن سطح بتن با نایلون و پشم‌شیشه، ۴) استفاده از هیتر برای گرم‌کردن محیط، ۵) عدم بتن‌ریزی در شب‌های بسیار سرد. هزینه بتن‌ریزی زمستانی حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد بیشتر از فصل گرم است.
نگهداری مصالح: ماسه، شن و سیمان باید در محل خشک و پوشیده نگهداری شوند. مصالح یخ‌زده هرگز نباید در بتن‌ریزی استفاده شوند — یخ در ماسه باعث کاهش مقاومت بتن می‌شود. آجر و بلوک نیز باید از برف و باران محافظت شوند تا رطوبت اضافی جذب نکنند. گچ و سیمان پاکتی باید روی پالت و با نایلون پوشانده شوند.
چالش گودبرداری: در زمستان، خاک مرطوب است و گودبرداری خطرناک‌تر می‌شود. دیواره‌های گود باید با شمع‌بندی و تخته محافظت شوند. در زمین‌های یخ‌زده، گودبرداری سخت‌تر است اما دیواره‌ها پایدارترند — پس از یخ‌زدگی، دیواره‌ها ممکن است فرو بریزد.
نکات کارگاهی: ۱) کارگران باید لباس گرم و دستکش مناسب داشته باشند، ۲) زمان کار روزانه کوتاه‌تر است (روزهای کوتاه‌تر)، ۳) هزینه‌های انرژی برای گرم‌کردن کارگاه افزایش می‌یابد، ۴) حمل و نقل مصالح ممکن است به دلیل برف و یخبندان کند شود.
مزایای ساخت در زمستان: ۱) قیمت مصالح معمولاً ۵ تا ۱۰ درصد پایین‌تر است (کم‌تقاضا)، ۲) کارگران راحت‌تر پیدا می‌شوند، ۳) شهرداری‌ها نظارت کمتری دارند. توصیه نهایی: اگر اقدامات ایمنی لازم رعایت شود، ساخت در زمستان اقتصادی است؛ اما برای پروژه‌های حساس (مثل بتن‌ریزی فونداسیون)، حتماً با مهندس سازه مشورت کنید.